Nietszeggende banen

De columniste Anne-Marije Buckens vertelt in de Volkskrant hoe ze een man heeft ontmoet die na dertig jaar tot het inzicht is gekomen dat zijn baan als ‘senior consultant” eigenlijk niets te betekenen heeft. Hij schrijft, zegt hij, “heel duurbetaalde adviesrapportjes met een heleboel blabla”, waar dan vervolgens niets mee gedaan wordt. Voor zijn gevoel leeft hij al dertig jaar onder een stolp.

Lees verder Nietszeggende banen

Met open ogen

Ook in de vorige eeuw was er soms een tekort aan onderwijzers en leraren. Ik herinner mij nog een campagne om onderwijzers te werven met een advertentie in de dagbladen.
Daarop was een foto te zien van een onderwijzer, keurig in het pak, met strenge maar toch medemenselijke blik en daarbij de slogan: ”Achter elk geslaagd mens staat een onderwijzer”.

Lees verder Met open ogen

Als dat zou kunnen

Het is een beetje ironisch dat terwijl de toestand van het onderwijs zo veel te wensen overlaat – elke dag staat het in de krant: ernstig lerarentekort, uitvallende lessen, gestage neergang van het niveau – er toch weer mensen zijn die van het onderwijs verwachten dat het maatschappelijke problemen kan oplossen.

Dat idee dateert al van 60 jaar geleden toen minister van Kemenade middels het onderwijs ‘meer mensen mondig’ wilde maken. In zijn in zeer grote oplage verschenen Contourennota beschreef hij hoe het onderwijs in het jaar 2000 de maatschappelijke verhoudingen verbeterd zou hebben.

Lees verder Als dat zou kunnen

Radeloos

Toen ik las over de toestand van het Nederlandse onderwijs moest ik terugdenken aan een opmerking in het jaartallenboekje dat indertijd op de lagere school werd gebruikt. Bij het jaar 1672 werd opgemerkt dat de regering ‘radeloos” was, het volk ‘redeloos” en het land ‘reddeloos’.

Wie iets van geschiedenis weet, zal zich herinneren dat het toen, na betrekkelijk korte tijd, nogal meeviel. Maar met het Nederlandse onderwijs van nu valt het niet mee en dat is al een hele tijd het geval.
Men kan stellen dat de neergang al begonnen is met de Mammoetwet van 1968 en dat het echte verval tot stand kwam onder het ministerschap van dhr Deetman. Waaruit bestaat die achteruitgang dan?

Lees verder Radeloos

Troebel water

Ik kan me nog de tijd herinneren dat hoofden van lagere scholen uitstekende studieadviezen gaven voor het vervolgonderwijs. Het waren bovenmeesters die al flink wat jaren op dezelfde school werkten en als hoofd meestal de de hoogste klas of klassen voor hun rekening namen. Ik weet niet of de huidige directeuren van basisscholen die nu via radio en televisie zulke mooie complimenten krijgen, ook zo functioneren.

Lees verder Troebel water

Dertig procent

Ik hoorde pas een nieuwsbericht dat meedeelde dat nu uit internationaal onderzoek blijkt dat 30% van de vijftienjarigen ‘laaggeletterd’ is. Enkele jaren geleden was het 25%. Dit is heel slecht nieuws. Het is nog minder geworden. Heel erg voor de betrokken leerlingen. Want het ziet er naar uit dat zij voor hun hele leven een achterstand hebben opgelopen en dat moeten voelen.

Lees verder Dertig procent

Waar vind je nog een goede leraar?

“Onderwijs kan niet compenseren wat er misgaat in de samenleving” schrijft Kitty Herweijer in de krant van 20 november ( AD). Een paar honderd jaar geleden schreef de beroemde filosoof Rousseau echter: “ L’education peut tout’, het onderwijs kan alles! Beide beweringen schieten tekort. Het onderwijs kan wel degelijk, in individuele gevallen, veel compenseren wat in de samenleving zonder onderwijs niet mogelijk zou zijn. Maar het onderwijs kan ook niet alles. Het kan in ieder geval niet iedereen een plaats aan de top geven.

Lees verder Waar vind je nog een goede leraar?

Het idealisme van Frans Bauer

De populaire zanger Frans Bauer bekommert zich om het lot van de laaggeletterden in ons land. Hij heeft dat van dichtbij meegemaakt omdat zijn ouders niet konden lezen en schrijven. ( BndeStem, 28 okt . 2023). Nu zet hij zich in, via de Stichting Lezen en Schrijven, voor het lot van de 2,5 miljoen laaggeletterde Nederlanders. “Het zijn er alleen maar meer geworden”, zegt hij. Hij vindt dat ook wel logisch: “In de bank zie je geen mensen meer, zelfs de pinautomaat is al een relikwie. Voor een afspraak in het ziekenhuis moet je je aanmelden bij een paal, spreekuren zijn tegenwoordig vaak online, ingewikkelde brieven komen per mail…Voor veel mensen zijn dat onmogelijke taken geworden, ik hoor zoveel schrijnende verhalen.” Hij heeft denk ik volkomen gelijk. De moderne maatschappij is een digitale maatschappij aan het worden – met zo weinig mogelijk contact van mens tot mens. De laaggeletterden zijn daar de dupe van maar ook enkele miljoenen ouderen die niet snel genoeg mee kunnen met de nieuwste ontwikkelingen. Zij willen gewoon vragen kunnen stellen aan mensen, niet aan robots.

Lees verder Het idealisme van Frans Bauer

Het marktmodel

Uit een enquête van BON blijkt dat vrij veel leraren regelmatig onder druk worden gezet door ‘leidinggevenden”, met name om cijfers te verhogen. Ja, hier botsen dus twee gezichtspunten. De schoolleiding wil – in het verdienmodel- zo mooi mogelijke resultaten om goed voor de dag te komen. De leraar wil eerlijk zijn ten opzichte van geleverde prestaties. Als die prestaties lager zijn dan de gestelde normen kan hij moeilijk een voldoende geven. Dat zou trouwens ook onbillijk zijn ten opzichte van de andere leerlingen. Ik lees niet dat er ook druk wordt uitgeoefend door de schoolleiding om strenger te beoordelen. Dat zou immers, gelet op de daling van het onderwijsniveau, een begrijpelijke reactie zijn.

Lees verder Het marktmodel