Intellectueel en elitair

Het Haagse gymnasium ‘Sorghvliet’ zal niet ontevreden zijn  met de gratis publiciteit die de komst van de kroonprinses met zich mee brengt. De journalist David Bremmer, zelf oud-leerling, probeerde wat meer te weten te komen over deze school (BN DeStem, 22 augustus). De inlichtingen die hij kreeg zijn voor de doorsnee lezer ongetwijfeld zeer bevredigend, voor iemand die het onderwijs van binnen en van buiten kent, enigszins bedenkelijk.

Eén van de leraren, een classicus, noemt als pré van deze school ‘ het aantal afvallers dat vergeleken met andere gymnasia extreem laag ligt.’
Zo, dat is mooi. Komt dat door een streng toelatingsbeleid? Of door aanpassing van de eisen?
De leraar zegt: ‘Wij pamperen onze leerlingen een beetje, op de een of andere manier verzinnen we altijd wat om iedereen erbij te houden.’
Wat zouden ze dan wel verzinnen? Enne, hoeveel leerlingen van allochtone afkomst zitten er op deze school?
Aan deze classicus wordt ook gevraagd waarom hij nog steeds op deze school zit. Vooral uit liefde voor zijn vak, zegt hij: ‘Leerlingen met Homerus, Vergilius en Herodotus kennis te laten maken, blijft het mooiste wat er is.’
Mijns inziens moet het gestelde met een korreltje zout (cum grano salis) genomen worden. Ik heb de examenprogramma’s van de afgelopen jaren gezien en de eindexamenvertalingen, en hoewel het mooi gepresenteerd wordt – het bereikte niveau is zeer bescheiden.

In dat licht vind ik ook de opmerkingen van de eveneens geraadpleegde oud-rector van de school curieus. Hij zegt: ‘Een gymnasium kan niet anders dan intellectueel en elitair zijn want het richt zich op de beste leerlingen.’
Ook dat klinkt mooi maar is het ook waar? Het gymnasium is een v.w.o. opleiding met een kleine dosis klassieke talen. Die klassieke talen maken de opleiding niet intellectueler of meer elitair dan de andere v.w.o. vakken. En getalsmatig is de gymnasiale opleiding – men denke aan de enorme groei – ook al niet exclusief meer.

De oud-rector van Sorghvliet vindt ook niet dat het gymnasium een school is voor ‘Ons Soort Mensen’.
Ik kan me voorstellen dat hij dat zegt maar toch meen ik dat het ‘ons soort mensen’ motief wel degelijk belangrijk is. Dat is onvermijdelijk maar het leidt niet per se tot een intellectueel veeleisende opleiding.
Waarom ook? De eindexameneisen zijn voor alle v.w.o. scholen gelijk en in de loop van de jaren aangepast aan de grotere toestroom van leerlingen. Dit is al jaren lang bekend en iedereen, nou ja, bijna iedereen, is daar gelukkig mee.  We gaan ons toch niet druk maken over het feit dat er ook leerlingen zijn , zeker op gymnasia, die veel méér zouden kunnen leren?

J.C. Traas